مدايح رضوي در شعر فارسي ، كتابي ست مشتمل بر مدايح شاعران پارسي گوي ادوار مختلف ، در منقبت حضرت علي بن موسي الرضا عليه الاف التحيه و الثناء . اين كتاب به اذعان گرد آوردگان :«بهترين اشعاري ست كه بدان دسترسي يافته ايم نه همه ي اشعار و نه همه ي بهترين ها...» . اكثر اشعار در قالب قصيده ، كه قالب رايج براي سرايش مدح است ،هستند و در اين ميان برخي اشعار قالبي غير از قصيده دارند .
شاعران اين مجموعه نيز از سنايي كه در قرن ششم مي زيسته آغاز مي شوند و دراين ميان نام هاي بزرگاني چون ابن يمين ، عبدالرحمن جامي ، وحشي بافقي ،حزين لاهيجي و از معاصران چهره هايي چون اديب نيشابوري ، صغير اصفهاني ، رهي معيري ، فروزانفر ، الهي قمشه اي و نصر الله مرداني به چشم مي خورند كه به تناسب آثار ، از يك تا سه قطعه شعر از ايشان نقل شده است .
اما به گمان من ، آنچه بيش از معرفي اجمالي بالا داراي اهميت و درخور توجه است دو نكته اي ست كه در ادامه مي آيد :
اول - بسياري از اهل فرهنگ كه به مفاهيم ديني نيز علاقه مند هستند ، در سطوح مختلف اجتماعي ، به يك نكته اشاره و تاكييد دارند كه آنچه در مراسم جشن يا عزاي بزرگان ديني به عنوان مدح يا مرثيه خوانده مي شود ، داراي ارزش ادبي و هنري كم يا فاقد ذوق و هنر است ! و جالب اينكه علي رغم طرح اين بحث از افواه عامه ي مردم تا سطح رهبري ، وضع برهمان منوال گذشته باقي ست و ... .
آنچه تاثر در اين زمينه را بيشتر مي كند ، وجود مدايح و مراثي زيبا و تاثير گذاري ست كه طي سالهاي متمادي توسط شاعران ارادتمند به درگاه اهل البيت پيشكش شده است . حال اينكه «گسستگي ادبيات رايج در مراسم مذهبي با مفاهيم و آثار گرانمايه ي ادبي از كجا ناشي مي شود ؟» سوالي ست كه مجالي بيش از اين مقال مي طلبد .
دوم - در حال حاضر در ميان شاعران نسل نو و جوان كشور مي توان آثار فاخر و قابل توجهي در زمينه هاي مذهبي يافت ، آثاري كه به لحاظ نزديكي زباني و حسي به شرايط امروز جامعه ، شايد از تاثير گذاري و روح نوازي بيشتري به نسبت اشعار قدماء برخوردار باشند . شخصا غزلي كه با زباني حسي - عاطفي به مفاهيم ديني اشاره و نگاه دارد را بيش از قصيده اي كه سعي در بيان فاخر و رعايت نكات خاص قالب(قصيده) دارد مي پسندم .
اين روزها با توجه به چند دوره برگزاري جشنواره ي شعر رضوي و ظهور آثاري كه به لحاظ فني و زيبايي شناختي قابل طرح و شايان توجه هستند ، به نظر مي رسد هنوز خروجي مناسبي از اين اشعار به دست علاقه مندان ادبيات ديني نرسيده و حلقه ي نشر ، ترويج و توزيع اين آثار همچنان مفقود مانده است .
اگر چه گفتني ها در اين باب بيش از گنجايش اين چند سطر است ، سعي برآن بود كه «به قدر تشنگي» از اين دريا بچشيم .
اين كتاب به همت استاد احمدي بيرجندي و سيد علي نقوي زاده گرد آوري شده است . |